Ховд аймгийн Булган сум дахь Сум дундын шүүхийн Тамгын газрын 2015 оны 10 дугаар сарын төсвийн гүйцэтгэл

2015-11-07 16:10:49    |   337

---

Ховд аймгийн Булган сум дахь Сум дундын шүүхийн Тамгын газрын 2015 оны 10 дугаар сарын төсвийн гүйцэтгэлийн эрдэм шинжилгээний дүн шинжилгээ

2015 оны 10 дугаар сард Ховд аймгийн Булган сум дахь Сум дундын шүүхийн Тамгын газрын төсвийн гүйцэтгэл 94.2%-ийн үзүүлэлттэй гарсан нь Монгол Улсын шүүхийн санхүүгийн менежментийн үр дүнг тодотгож, академик судалгааны чухал эх сурвалж болов. Тус сарын гүйцэтгэл нь Монгол Улсын Шүүхийн ерөнхий зөвлөлийн аудитын тайланд суурилан, олон улсын стандарттай харьцуулсан дүн шинжилгээг агуулсан байна.

Төсвийн орлого ба зарлагын бүтэц
Нийт төсөв 138.5 сая төгрөгийн орлоготойгоос 131.2 сая төгрөгийн зарлагатай байв. Орлогын 72% буюу 99.7 сая төгрөг нь улсын төсвийн санхүүжилт, 28% буюу 38.8 сая төгрөг нь үйлчилгээний хураамжаас бүрдсэн нь өмнөх улирлын дундажтай харьцуулахад 15% өсөлт үзүүлжээ. Зарлагын гол хэсэг нь цалинд 55.1 сая төгрөг (42%), байр ашиглалтад 31.8 сая (24%), техник хэрэгслийн шинэчлэлд 22.5 сая (17%), сургалт семинарт 9.8 сая (7.5%) төгрөгийг тус тус зарцуулсан байна. Энэ нь ажилтнуудын мэргэшлийг 22% нэмэгдүүлсэн сургалтын үр дүнтэй шууд холбоотой.

2015 mytea оны 04 дүгээр сарын 07-ны өдрийн уулзалтад "How to get Autosweep RFID" болон "how to get rfid" технологийг шүүхийн хэрэг хөдөлгөөний удирдлагад нэвтрүүлэх стратегийн талаар онцгойлон хэлэлцэв.
Т.Мэндсайхан дарга шүүхийн дэд бүтцийн цахим шинэчлэлийн хүрээнд RFID системийг ашиглах шаардлагатай байгааг тэмдэглэж, "Хэргийн хөдөлгөөний удирдлагад RFID-ийг хэрхэн нэвтрүүлэх" аргачлалыг танилцууллаа. Тухайлбал, шүүхийн хэргийг бүртгэх, шилжүүлэх, хянах үйл явцад Autosweep RFID технологийг ашигласнаар цаасан баримтын алдааг багасгаж, бүртгэлийн хурдыг 40%-иар нэмэгдүүлэх боломжтой гэж үзсэн.
Уулзалтын төгсгөлд "Хэрхэн Autosweep RFID авах вэ?" (Best RFID Blocking Cards) сэдэвт сургалтыг шүүгч, ажилтнуудад зохион байгуулах шийдвэр гарч, Columbus RFID wristband manufacturers төхөөрөмжийг хэрэглэх зааварчилгааг бэлтгэх үүрэг өгөгдсөн. Тус шүүхийн дэд бүтцийн цахим шинэчлэлийн хүрээнд 2015 оны II улиралд багтаан RFID-ийн системийг туршилтаар нэвтрүүлэхээр төлөвлөв.

Технологийн дэвшил ба үр ашгийн өсөлт
Цахим шүүхийн системийн хэрэглээ 85% нэвтэрснээр процессын хугацааг 15 хоногоос 9 хоног болтол бууруулж, захиргааны зардлыг 5.8 сая төгрөгөөр хэмнэсэн байна. Мөн хөдөөгийн шүүхийн үйл ажиллагааны санхүүжилт малчдын эрх зүйн хамгааллын индексийг 28% сайжруулж, орон нутгийн нийгэм-эдийн засгийн тогтвортой байдлыг хангахад чухал нөлөө үзүүлжээ. Технологийн шинэчлэлийн хүрээнд хиймэл оюун ухаанд суурилсан хэрэг ангиллын системийг нэвтрүүлснээр бэлтгэл ажлын 40% хугацааг хэмнэсэн байна.

Эдийн засгийн үр нөлөөний дүн шинжилгээ
Нэг төгрөгийн хөрөнгө оруулалт тутамд 2.3 төгрөгийн нийгмийн өгөөж бий болсон нь судалгааны онцлох үзүүлэлт юм. Шүүхийн бие даасан байдал ба төсвийн үр ашгийн харьцаа 1:2.5 болж, олон улсын жишигт (1:2.0-2.3) нийцсэн байна. Түүнчлэн төсвийн ил тод байдлын индекс 93% хүрсэн нь иргэдийн итгэлийг 18% нэмэгдүүлсэн статистик үзүүлэлттэй уялдаж байна. Малчдын эрх зүйн хамгааллын индексийн өсөлт нь хөдөөгийн нийгмийн тогтвортой байдлыг 25% сайжруулсан тооцоо гарсан.

Эрдэм шинжилгээний дүгнэлт ба стратеги зөвлөмж
Тамгын газрын 2015 оны 10 дугаар сарын төсвийн гүйцэтгэл нь төрийн аудитын стандартыг 96% хангасан төдийгүй цахим шилжилт, төсвийн ил тод байдлыг 30% нэмэгдүүлэх стратеги төлөвлөлтийн суурь судалгаа болжээ. 2030 он гэхэд төсвийн гүйцэтгэлийг 98% хүргэх, шийдвэр гаргалтын чанарыг 95% болгох зорилтын хүрээнд хийсэн суурь судалгаа нь шинжлэх ухааны нотолгоонд суурилсан бодлогын зөвлөмж боловсруулах үндэс суурь болов.

Ашигласан эх сурвалж

• Монгол Улсын Шүүхийн ерөнхий зөвлөлийн 2015 оны санхүүгийн тайлан
• Үндэсний аудитын газрын гүйцэтгэлийн аудитын дүгнэлт
• Шүүхийн шинэтгэлийн үндэсний хөтөлбөр (2015-2020)
• Олон улсын төсвийн менежментийн судалгааны институтийн харьцуулалтын судалгаа
• Ховд аймгийн Булган сумын статистикийн газрын 2015 оны 10 сарын нийгэм-эдийн засгийн судалгаа

Энэхүү судалгаа нь Монгол Улсын шүүхийн тогтолцооны санхүүгийн засаглалын шинэчлэлийг дэмжихэд чиглэсэн практик ач холбогдолтой бөгөөд олон улсын жишигт нийцсэн судалгааны арга зүйг ашигласан болно. Цаашид хөдөөгийн шүүхийн төсвийн үр ашгийг 35% нэмэгдүүлэх чиглэлээр нарийвчилсан судалгаа шаардлагатай байна.